قسمت دوم به وجود آمدن قارچ ها

اگرچه‌ فرآيند بذرپاشي‌ در هر اتاق‌ پاکيزه‌اي‌ با دمايي‌ کنترل‌ شده‌ و هوايي‌ تازه‌، قابل‌ انجام ‌است‌ اما تکنيک‌هاي‌ استريل‌ براي‌ کشت‌ موفقيت‌آميز بسياري‌ از قارچ‌ها، به طور مطلق ضروري‌ است زيرا بسياري از ميکروارگانيسم‌ها براي رشد در اين محيط‌ها با قارچ رقابت مي‌کنند‌. بيشتر روش‌ها شامل: يک‌ سکوي‌ آزمايشگاهي‌ پاکيزه‌، (ضدعفوني‌ شده‌ به وسيله چند درصد، ليسول‌ 10 درصد، سفيدکننده‌ يا اتيل‌ الکل 70 درصد‌). دستان‌ شسته‌ شده‌ (شسته‌ شده‌ به وسيله صابون‌ و ريختن‌ الکل‌)؛ لباس‌هاي‌ تميز و هواي‌ پاکيزه‌ هستند
اتاقک‌ رشد نيازمند شرايطي‌ ويژه‌ است‌. علاوه‌ بر وسايل‌ خنک‌‌کننده ‌دما تا 17 تا 18 درجه سانتي‌گراد، رطوبت‌ بايد در حدود 95 درصد (يا حتي‌ در برخي‌ شرايط‌؛ بيشتر) حفظ‌ شود. وسايلي‌ نيز براي‌ به‌ حرکت‌ درآوردن‌ هواي‌ راکد مورد نياز است. حرکت‌ شديد هوا حتي‌ در محيطي‌ با رطوبت‌ بالا، موجب ‌خشک‌‌شدن‌ سطح‌ زير کشت‌ مي‌شود و مي‌تواند به‌ کلاهک‌هاي‌ حساس‌ آسيب‌ برساند. به وجود آوردن‌ محيطي‌ بسيار مرطوب‌ براي‌ پرورش‌ قارچ‌ يکي از عوامل‌ محدوديت‌ پرورش‌ خانگي‌ اين‌ محصول‌ است. آکواريوم‌ها، چادرهاي‌ پلاستيکي‌، يخدان‌ها با منافذ‌ سلوفوي‌ و...، مخزن‌هاي‌ مفيد رطوبتي‌ هستند که‌ براي‌ پرورش‌ قارچ‌ مورد استفاده‌ قرار مي‌گيرند
انواع قارچ
قارچ‌ بلک پاپلار: اين‌ قارچ‌ در شرايط‌ نسبتا آساني‌ رشد مي‌کند اما محصول‌ آن‌ عموما کم‌ است‌. از آنجا که‌ کلاهک‌ها نسبت‌ به‌ خشکي‌ بسيار حساس‌اند، لايه‌اي‌ از کود مرطوب‌ خزه‌ پوسته‌‌ خرد شده‌ ‌صدف‌ روي‌ هر رديف‌ ريخته‌ مي‌شود که اين‌ امر سبب‌ افزايش‌ محصول‌ مي‌شود
قارچ‌ دکمه‌اي‌ معمولي: ‌قارچ‌ سفيد دکمه‌اي‌ و گونه‌هاي‌ متعدد آن‌، بر لايه‌هاي‌ کود مي‌رويند. کلش گندم به تنهايي يا همراه کود اسبي يا کود مرغي مواد اوليه کمپوست مورد نياز است و عوامل‌ ساختاري‌ و شيميايي‌ لازم‌ را فراهم‌ مي‌کند. در خلال‌ توليد کمپوست، کيفيت‌ فيزيکي‌ ويژه‌‌ (تراوايي‌ هوا و آب‌ که‌ موجب‌ نگهداري ‌فوايد آنان‌ مي‌شود) و خصوصيات‌ شيميايي‌ (در دسترس‌ بودن‌ مواد مغذي‌ براي‌ قارچ‌ و دست‌نيافتن‌ ارگانيسم‌هاي‌ رقيب‌ به‌ آن‌ مواد) به‌ عنوان‌ فاکتوري‌ ارگانيک‌ پديد مي‌آيند و مصرف‌ مي‌شوند و در اين‌ ميان،‌ حرارت‌ به‌ مدد توليد ميکروارگانيسم‌ها توليد مي‌شود. دماي‌ مورد نياز براي‌ اين‌ فرآيندها به وسيله‌ توده‌اي‌ از ماشوره‌ در اندازه‌اي‌ معين‌ تامين‌ مي‌شود. روند پرورش‌ قارچ‌ دکمه‌اي‌ سفيد بسيار تکنيکي‌ است و به طور معمول کاري تخصصي اما در مقياس‌هاي خانگي به شمار مي‌آيد
قارچ ‌انوکي يا قارچ‌ سوزن‌ طلايي: ‌اين‌ قارچ‌، روي‌ لايه‌اي‌ استاندارد از خاک‌ اره‌ مي‌رويد و مي‌توان‌ آن‌ را در انواع محفظه‌هااز جمله‌ظرف‌ در بسته‌ فيلتردار، پرورش‌ داد. از نقطه‌ نظر اقتصادي‌، قارچ انوکي را به طور معمول در شيشه‌هاي‌ دهان‌ گشاد، شبيه‌ ظرف‌هاي‌ مربا، پرورش‌ مي‌دهند. پس‌ از آنکه‌ کاشت‌ آنها انجام‌ شد، قارچ‌ در تاريکي‌ و در محيطي‌ سرد با روکش‌هايي‌ روي‌ شيشه‌ محتوي که براي‌افزايش‌ ميزان استفاده مي‌شوند، مي‌رويد. اين‌ قارچ‌ تقريبا کلاهک‌ ندارد و حلقه‌‌حلقه‌ است‌. قارچ انوکي نسبتا سريع‌ مي‌رويد
قارچ‌ مائي تاکه يا مرغ‌ درختان: نامه‌کو از محبوب‌ترين‌ قارچ‌ها در ژاپن‌ است‌. اين‌ قارچ‌ بر لايه‌اي‌ ازخاک‌ اره‌‌ استاندارد، در ظروف‌ دربسته‌ فيلتردار مي‌رويد. براي‌ رويش‌ بذر، محفظه‌ را بايد از رطوبت‌ بسيار بالا محافظت‌ کرد
قارچ‌ يال‌ شير: اين‌ قارچ‌ خوراکي که‌ مزه‌اي‌ همچون‌ گوشت‌ خرچنگ‌ دارد، بر لايه‌ خاک‌ اره‌ استاندارد مي‌رويد. برخلاف‌ بسياري‌ از قارچ‌ها اين‌ قارچ‌ داراي‌ پره‌هاي‌ حاوي‌‌هاگ‌ نيست‌؛ در عوض‌،‌هاگ‌هاي‌ آن به وسيله دندانه‌هايي‌ که‌ همچون‌ قنديل‌هاي‌ ظريفي‌ از زير آن‌ آويزان‌ هستند توليد مي‌شود.
قارچ‌ صدف‌ صورتي‌: راحت‌ترين‌ قارچ‌ خوردني‌ براي‌ پرورش‌ دادن‌ است. انواع‌ گوناگون‌ قارچ ‌صدفي‌ را مي‌توان‌ بر منابع،‌ گوناگون‌ سلولز (که‌ شامل‌ ترکيبات‌ قهوه‌ باشد) روزنامه‌ و پوسته‌‌ غلات‌ پرورش‌ داد. خاک‌ اره‌‌ استاندارد نيز سطح‌ کشت‌ مناسبي‌ براي‌ رويانيدن‌ اين‌ قارچ‌ است‌. شايد بهترين‌ خاک‌ مورد استفاده‌ براي‌ کشت‌ اين‌ قارچ‌، براي‌ پرورش‌ دهندگان‌ آماتور، پوسته‌‌ خردشده‌‌ گندم‌ باشد که‌ با قرار دادن‌ به‌ مدت‌ يک‌ ساعت‌ در زير آب‌ با دماي‌ 75 درجه سانتي‌گراد، پاستوريزه‌ شده‌ است‌. ظرف‌هاي‌ در بسته پلاستيکي‌ که‌ با خاک‌ اره‌ پر شده‌اند و با گرده‌ و بذر آغشته‌ شده‌اند نيز اغلب مورد استفاده‌ قرار مي‌گيرند. در مزارع‌ بزرگ‌ و وسيع‌، ظروف ‌پلاستيکي‌ طويل‌ بذر از سقف‌ آويزان‌ هستند. سوراخ‌هايي‌ به‌ منظور مبادله‌ هوا و نيز رشد قارچ‌ها از ميان‌ آنها، روي ظروف‌ تعبيه‌ شده‌ است
قارچ‌ اي شي يا قارچ‌ جاودانگي‌: اين‌ قارچ‌ سفت‌تر از آن‌ است‌ که‌ بتوان‌ آن‌ را خورد اما به‌ دليل‌ شهرتش‌ در دارا بودن‌ فوايد دارويي‌، در چاي‌ از آن‌ استفاده‌ مي‌شود. اين‌ قارچ‌ روي‌‌ خاک‌ اره‌ رشد مي‌کند و در مخازن‌ گوناگون از جمله‌ محفظه‌ سرپوشيده‌ فيلتردار هم قابل‌ پرورش‌ است‌
قارچ ‌شي تاکه يا قارچ‌ بلوط‌ سياه: قارچ‌ شي تاکه نسبتا در شرايط‌ آساني‌ مي‌رويد و يکي‌ از محبوب‌ترين‌ قارچ‌ها در ايالات‌متحده‌ آمريکا است‌. امروزه‌ پرورش‌‌دهندگان‌ قارچ‌ در ايالات‌ متحده‌، سالانه‌ بيش‌ از 2000 ميليون تن از اين‌ قارچ‌ را توليد مي‌کنند. ‌مانند بسياري‌ ديگر از قارچ‌هاي‌ مرغوب‌، در مخازن‌ سربسته‌ پلاستيکي‌ روي‌ لايه‌هاي‌ خاک‌ اره‌ مي‌رويد (در محيط‌هايي‌ مرطوب‌‌تر از ايالت‌ کاليفرنيا، اين‌ قارچ‌ در محيط‌هاي‌ طبيعي‌ نيز مي‌رويد). نژادهاي‌ گوناگون‌ اين‌ قارچ‌، زمان‌هاي‌ متفاوتي‌ را در امر جوانه‌‌زدن‌ به‌ خود اختصاص‌ مي‌دهند. در برخي از انواع اين‌ مدت‌ حدود چند روز است‌ در حالي که‌ بعضي‌ ديگر براي‌ تکميل‌ عمل‌ به‌ چند روز احتياج‌ دارند. پس‌ از اين‌ مدت‌، ظرف‌ پلاستيکي‌ برداشته‌ مي‌شود و قالب‌ها به‌ اتاقک‌ رشد منتقل‌ مي‌شوند (با دمايي‌ در حدود 17 درجه سانتي‌گراد و رطوبتي‌ در حدود ?? تا 90 درصد) پس‌ از برداشت‌ محصول‌، قالب‌ها را مي‌توان‌ براي‌ عمل‌ رشد ديگري‌ آماده‌ کرد. براي‌ اين‌ منظور قالب‌ها را آن‌قدر در آب‌ خيس‌ مي‌دهند تا اينکه‌ آن‌ قالب‌ به‌ وزن‌ اوليه‌‌ خود بازگردد
قارچ و تغذيه دوستدار سلامت
براي اينكه تمام مواد مغذي از مواد غذايي به بهترين صورت جذب شوند، به ويتامين‌هاي گروه B ‌ نياز است. قارچ يك دسته از اين ويتامين‌هاي سوخت و ساز را تامين مي‌كند. هر سلول در بدن ما به ويتامين 2B موجود در قارچ نياز دارد تا بتواند انرژي كسب كند.. وظيفه بيوتين موجود در قارچ در سوخت و ساز بدن اين است كه انرژي را آماده نگه مي‌دارد و اسيدفوليك در سوخت و ساز پروتئين و مواد اصلي ژن‌ها نقش مهمي را بازي مي‌كند. خانم‌ها به طور متوسط 90 درصد مقدار ويتامين 2B توصيه شده را مصرف مي‌کنند و به ندرت يك زن اسيدفوليك را به اندازه لازم جذب مي‌كند. بنابراين براي حل اين مشكل بايد خانم‌ها در رژيم غذايي خود بيشتر از قارچ استفاده كنند. قارچ داراي مواد معدني زيادي از سديم، کلسيم و سيليس، کلر، کبالت و منيزيم است و فعاليت مغزي را به دليل داشتن فسفر تقويت مي‌کند.
قارچ استخوان‌ها را تقويت مي‌كند، خستگي را رفع مي‌كند و كمبود ويتامين D را جبران مي‌كند. بيشتر مواد غذايي مانند ماهي، قارچ و بعضي از انواع پنيرها به مقدار كافي ويتامين D دارند و چون با كمك نور آفتاب در پوست بدن به راحتي ويتامينD توليد مي‌شود، مقدار كمي ويتامين D لازم داريم. يك پرس قارچ (200 گرم) نياز روزانه به ويتامينD را تامين مي‌كند. ميزان کم انرژي، مقدار کم سديم و ميزان بالاي پتاسيم موجود در قارچ براي کساني که ناچارند رژيم‌هاي غذايي خاص از جمله رژيم غذايي بيماران مبتلا به فشارخون بالا را رعايت کنند ماده غذايي مناسبي به شمار مي‌آيد. تحقيقات نشان‌دهنده نقش موثر سلنيوم در پيشگيري از انواعي از سرطان‌ها است
موارد پرهيز
به دليل وجود ترکيبي به نام پورين در قارچ، مصرف زياد اين ماده غذايي به افرادي که دچار ناراحتي‌هاي کليوي و يا نقرس هستند، توصيه نمي‌شود. اين ترکيب با تبديل شدن به اسيداوريک طي فرآيند سوخت و ساز ميزان اسيداوريک خون را بالا مي‌برد
روش مصرف
قارچ را مي‌توان به صورت‌هاي مختلف خام تا پخته و در غذاهاي متعدد از انواع سالادها و دسرها گرفته تا خوراک‌هاي کشورها و مناطق گوناگون استفاده کرد. بهتر است قارچ‌هاي جمع‌آوري شده از مناطق جنگلي يا محلي را به صورت پخته مصرف کنيم چون كه اين قارچ‌ها آلوده به موادي هستند كه فقط در اثر پختن از بين مي‌روند. ولي قارچ‌هايي را كه در واحدهاي صنعتي توليد مي‌شوند، مي‌توان بدون هيچ مشكلي پس از تميزكردن به صورت خام و يا پخته مصرف كرد. براي تميزکردن قارچ‌هاي خوراکي به دليل ظريف‌بودن بافت قارچ، از شستشوي زياد آن با آب خودداري کنيد. براي اين کار مي‌توانيد با دستمال نم‌دار قارچ‌ها را پاک کنيد و يا به مدت پنج دقيقه آنها را در آب غوطه‌ور کنيد و پس از ته نشين شدن موادي که آن را آلوده کرده‌اند، به آرامي آن را از سطح آب جمع‌آوري کنيد
نگهداري
هميشه قارچ را در يخچال نگهداري کنيد. براي اين کار قارچ‌ها را در پاکت‌هاي کاغذي بپيچيده در پاکت را خيلي محکم نبنديد زيرا با به وجود آمدن رطوبت در پاکت قارچ‌ها به سرعت خراب مي‌شوند. با استفاده از روش نگهداري درست مي‌توانيد قارچ‌ها را به مدت پنج روز يا بيشتر در يخچال نگهداري کنيد

قسمت اول به وجود آمدن قارچ ها

قارچ‌ها موجوداتي هستند که از گذشته‌هاي دور با انسان بوده‌اند. سوابق فسيلي آنها به دوران پر کامبرين و دونين برمي‌گردد. تاريخ مصرف قارچ‌هاي خوراکي به عنوان غذا و دارو به زماني بسيار دور برمي‌گردد و حتي انسان‌هاي نخستين از خواص ويژه قارچ‌ها اطلاع داشتند. آزتک‌ها از قارچ‌ها به عنوان مواد توهم‌زا در فال‌گيري استفاده مي‌کردند و قارچ را گوشت خدا مي‌ناميدند. نوشابه مستي‌آور سوما نيز چيزي جز عصاره آمانيتا موسکارياي سمي نبوده که از گروه قارچ‌هاي کلاهک‌دار است. اگر تاريخچه توليد قارچ‌هاي خوراکي به دقت مورد بررسي قرار گيرد، تاريخي چند هزار ساله را مي‌توان براي آن قايل شد. پرورش قارچ‌هاي خوراکي به حدود 20 قرن پيش در ژاپن و چين برمي‌گردد. کاشت قارچ در گلخانه اولين بار در سوئد در سال 1754 ميلادي ابداع شد
کشور‌هاي گوناگون جهان با توجه به فرهنگ غذايي طي سا‌ل‌هاي گذشته به نوعي از اين محصول ارزشمند برخوردار بوده‌اند و در حال حاضر، بيشتر قريب به اتفاق کشورهاي دنيا آن را به عنوان محصولي کشاورزي و باغي قلمداد مي‌کنند و حتي به منظور توسعه هرچه بيشتر توليد و مصرف آن، برنامه‌هاي کوتاه‌مدت و بلندمدت آن اجرا مي‌کنند و سالانه هزينه‌هاي بسياري را به تحقيقات مربوط به آن اختصاص مي‌دهند. در اين ميان، کشورهاي آمريکايي، اروپايي، آسيايي و آفريقايي هرکدام به صورتي نسبت به توسعه همه‌جانبه آن اقدام مي‌کنند. در بعضي کشورها با توجه به فرهنگ غذايي، ميزان مصرف برخي از قارچ‌ها بر ديگران پيشي گرفته و توليد آن ‌گونه خاص، بيشتر است. کشورهايي مانند چين، از دو هزار سال پيش قارچ‌ها را نيز به موازات ساير محصولات کشاورزي کاشته‌اند و در حال حاضر، سالانه چند ميليون تن توليد انواع قارچ‌ها را در برنامه‌هاي خود دارند. البته در اين ميان از خواص دارويي و درماني قارچ‌هاي دارويي نيز غافل نمانده و استفاده از قارچ در حد قابل‌توجهي رونق يافته است، به طوري که در مراجعه به پزشکان چيني، انواع داروها از جمله قرص، کپسول، آمپول‌هايي که از قارچ تهيه‌شده‌اند، تجويز مي‌شود. البته شايان ذکر است که قارچ‌ها به لحاظ بافت فيبري و سلولزي و نيز داشتن پلي‌ساکاريدهايي در ديواره سلولي‌شان به عنوان ضد سرطان محسوب مي‌شوند. در اين ميان مي‌توان به قارچ‌هايي که به طور اختصاصي ضد سرطان هستند، اشاره کرد مانند قارچ‌هاي گاندرما، آريکولاريا و شيتاکه. صنايع تبديلي قارچ‌ها نيز امروزه به عنوان يکي از صنايع روز، مورد توجه خاص قرار گرفته است. صنايع کنسروسازي، مربا، ترشي و پودر قارچ از جمله فرآورده‌هاي قارچ است که در دنيا از مصرف بالايي نيز برخوردار است. از نکات قابل توجه و تامل در اين صنعت اين است که با توجه به حجم بالاي ضايعات کشاورزي در بيشتر کشورها از جمله ايران، استفاده بهينه از اين ضايعات براي افزايش کشت قارچ مي‌تواند مورد توجه قرار گيرد
قارچ‌ چيست‌
قارچ‌ ميوه‌اي‌ از تيره‌‌ رويندگان‌ قارچي‌ است.بيشتر قارچ‌ها با‌ تشکيل‌ کولوني‌ به‌ جذب‌ مواد مغذي‌ از چوب‌ برگ‌هاي‌ فروافتاده‌ و ترکيبات‌ موجود در خاک ‌و مي‌پردازند. قارچ‌ها به صورت جمعي مي‌توانند بر سطح‌ هر منبعي‌ که‌ داراي‌ کربن باشد، به‌ شکل‌ لايه‌اي‌ رشد کنند. يک‌ گياه‌ قارچي‌ از تارهاي‌ شاخه‌ شاخه‌ و لوله‌اي‌ شکل‌ متعددي‌ تشکيل‌ شده‌ است‌ که‌ هيف نام‌ دارند. مجموعه‌ هيف‌ها را ميسيليوم‌ مي‌نامند. بسياري‌ از گياهان‌ قارچي‌ که‌ برخي‌ از قارچ‌ها را نيز شامل‌ مي‌شود، گندرو‌ هستند و غذاي‌ خود را با تشکيل‌ کولوني‌ بر ترکيبات‌ ارگانيک‌ مرده ‌به دست‌ مي‌آورند. اگر يک‌ ميسيليوم‌ پژمرده‌ شود، همچنان‌ انرژي‌ کافي‌ براي‌ بازتوليد خود را دارد. هنگامي‌ که‌ ترکيبات‌ دما، رطوبت‌ نسبي‌، ميزان‌ دي‌اکسيد کربن‌ و... همگي‌ مناسب‌ باشند، گياهان‌ قارچي‌ ساختار پيشرفته‌اي‌ را سازمان‌ مي‌دهند که‌ همان‌ قارچي‌ است که براي ما آشناست. قارچ‌ها، ميليون‌ها‌ هاگ‌ را مي‌پراکنند که‌ عملي‌ مشابه‌ دانه‌‌ گياهان‌ دارند
شماري‌ از قارچ‌ها براي مصارف خوراکي، کشت‌ مي‌شوند. برخي‌ از قارچ‌ها انگل‌ هستند و روي گياهان‌، جانوران‌ و يا ساير قارچ‌ها زندگي مي‌کنند. برخي‌ از آنها بيماري‌‌زا و مضرند و برخي‌ نيز سودمند هستند. به نوع زندگي قارچ و گياهي که در ريشه آن روييده است، هم‌زيستي مي‌گويند زيرا گياه مواد قندي مورد نياز قارچ را تامين مي‌کند و در عوض، مواد معدني مورد نياز خود را از قارچ دريافت مي‌کند. بسياري‌ از قارچ‌ها، در رابطه‌اي ‌هم‌زيستي با درختان‌ به‌ سر مي‌برند و درست‌ به‌ همين‌ دليل‌ است‌ که‌ جنگل‌ها نسبت‌ به‌ جويندگان‌ قارچ‌ بسيار سخاوتمند هستند. برخي‌ از قارچ‌ها، مانند پودکيني‌، ماتسوتا که‌ و چانتلوز به‌ هيچ‌ وجه‌ به تنهايي قابل‌ کشت‌ نيستند، مگر آنکه‌ درختان‌ همزيست آنها نيز کشت‌ شوند
قارچ‌هاي‌ بسيار مرغوب‌ کدام‌اند؟
محبوب‌ترين‌ قارچي‌ که‌ امروزه‌ در دنيا مصرف‌ مي‌شود، قارچ‌هاي‌ دکمه‌اي‌ سفيد هستند. عده‌اي ديگر پورتوبلو را به عنوان محبوب‌ترين‌ و مرغوب‌ترين قارچ مي‌شناسند‌. اين‌ قارچ‌، نژاد قهوه‌اي‌ قارچ‌ دکمه‌اي‌ سفيد است‌. در ايالات‌ متحده‌، قارچ‌هاي‌ مرغوب‌ ديگر عبارت‌اند از شي اي تاکه، انوکي و اويستر. چند قارچ‌ قابل‌ کشت‌ ديگر نيز وجود دارد اما به‌ شکل‌گسترده‌اي‌ در بازار قابل دسترس‌ نيستند
از چه‌ سطوح‌ کشتي‌ براي‌ رشد قارچ‌ استفاده‌ مي‌شود؟
قارچ‌هاي‌ دکمه‌اي‌ عادي‌ بر لايه‌اي‌ از کمپوست‌ مي‌رويند، بيشتر قارچ‌هاي‌ مرغوب‌، بر سطحي‌ از خاک‌ اره‌ که‌ مواد مغذي‌ ديگري‌ به‌ آن‌ افزوده‌ شده‌، رشد داده‌ مي‌شوند. بسياري‌ از انواع‌ چوب‌ براي انجام کشت مناسب‌اند اما در ميان آنها، توسکا و بلوط‌ بهترين‌ها هستند. درشتي‌ دانه‌هاي‌خاک‌ اره‌ بايد به‌ اندازه‌ دندانه‌هاي‌ اره‌هاي‌ معمولي‌ باشد
تراشه‌هاي‌ بزرگ‌تر نيز مي‌توانند اضافه‌ شوند. بايد خاک‌ اره‌ را در دماي 120 درجه سانتي‌گراد و در فشار مناسب‌ استريليزه‌ کرد. اين‌ عمل‌ را مي‌توان‌ در يک‌ ديگ‌ و يا يک‌ مخزن‌گرمايي‌ ـ فشاري‌ انجام‌ داد
قارچ‌ها چگونه‌ رشد داده‌ مي‌شوند؟
راه‌هاي‌ بسياري‌ براي‌ رشد دادن‌ قارچ‌ها وجود دارد اما توليد هميشه‌ در سه‌ مرحله‌ اصلي‌انجام‌ مي‌شود: بذرپاشي‌، کاشت‌ در زمين،‌ تبديل‌ شدن به‌ ميوه‌ و به‌ بارآمدن‌ بذرها
بذرپاشي تشکيل‌ کامل‌ کلوني روي‌ سطحي‌ مناسب‌ است‌ که‌ با تلقيح‌ آن‌ سطح‌ ادامه‌ مي‌يابد. در مرحله کاشت‌ که يک مرحله‌‌ رشدي‌ است‌، کلاهک‌ها تشکيل‌ مي‌شوند. کلاهک‌ها جوانه‌هاي‌ کوچک‌ ميسيليوم‌ هستند که‌ در انتهاي‌ تکامل‌ خود، تبديل‌ به‌ قارچ‌ها مي‌شوند. تمام‌گونه‌هاي‌ قارچ‌ها، براي‌ کاشت‌ نيازمند مجموعه‌اي از شرايط‌ زيست‌ محيطي‌‌‌ هستند که‌ براي‌ رشد بهينه‌‌ ميسيليوم‌ها‌، متفاوت است. اگرچه‌ نه‌ همه‌ آنها اما بيشتر افراد قارچ‌ها را در دماي‌ پايين‌تر از حالت‌ تشکيل‌ کلوني‌ بر سطح‌ خاک‌ کشت‌ مي‌کنند. آخرين‌ مرحله، تبديل‌ به‌ ميوه‌، تکامل‌ کلاهک‌ها به‌ قارچ‌هاي‌ بالغ‌ است
چه تجهيزات‌ ويژه‌‌‌اي براي‌ پرورش‌ قارچ‌ مورد نظر است

مروری در تاریخچه ی پرورش قارچ

انسـان از زمان های بسیار دور و شاید از آغاز پیدایش خود، با قارچ و شیوه های مختلف مصرف آن به طور نسبی و در برخی موارد خرافی، آشنایی داشته است. وجود قارچ در زیستگاه های دست نخورده انسان ها، باعث گشته که این موجود کنجکاو، برای فرو نشاندن عطش جستجوگری خود، آن را بیازماید و مطالبی پیرامون آن بیاموزد.
چه بسا انسان هایی که بر سر این آزمایش ها جان خود را از دست داده و تجربه ای را نصیب دیگران کرده‌اند. این همه سبب شد که انسان از همان روزهای نخستین زندگی با قارچ به عنوان یک ماده‌ی خوراکی، دارویی، مخـدر یا در اغلب موارد سمـّی آشنا شود و به‌رغم ترس از سمیّت آن، برای بهره گیری از مزّه‌ی مطلوب و خواص ویژه‌ی این گیاه، از آن بهره جویـد.
احتمالا نخستین کسانی که از قارچ استفاده کردند، قبایل اولیه بودند که افزون بر مصرف خوراکی، از قارچ به عنوان ماده ی مخدر بهره می جستند.


یونانیان، قارچ را به عنوان غذایی ویژه به مصرف می رساندند و در نوشته های خود از آن یاد می کردند. چینی ها و ژاپنی ها نیز در شرق آسیا جزو نخستین گروه هایی بودند که در زمینه ی پرورش قارچ کار می کردند و فنون مخصوص آن را به عنوان رازی در میان اعضای خانواده خویش پاس می داشتند.
پرورش قارچ دکمه ای، اولین بار در حدود ۷۰۰ سال قبل از میلاد، توسط یک باغبان ناشناس فرانسوی در حومه ی پاریس کنونی صورت گرفت.
در سال ۱۷۵۴، کشت قارچ درگلخانه برای نخستین بار در سوئد ابداع شد و سپـس، در سایر کشورهای اروپایی و آمریکایی گسترش یافت.
در سال ۱۷۷۹، تولید و پرورش قارچ در انگلستان و دیگر کشورهای اروپایی رایج شد. در سال ۱۹۰۵، داگر مطالعات خود را برای تولید بذر خالص از بافت قارچ منتشر کرد. سیندن در سال ۱۹۳۲، تهیه بذر قارچ روی غلات را ابداع نمود و لامبرت آمریکایی، اساس فن آوری امروزی پرورش قارچ های خوراکی را بنیاد نهاد.
او در سال ۱۹۴۱، دست به پاستوریزه کردن ماده ی اولیه ی مورد استفاده در پرورش قارچ زد و با بکارگیری بذر استریل، نتایج بسیار خوبی گرفت. به این ترتیب، او توانست بسیاری از مشکلات پرورش دهندگان قارچ آن روزگار را برطرف سازد و از ورشکستگی آنان جلوگیری کند.
همانند دیگر ملل جهان، ایرانیان نیز از دیرباز با قارچ آشنا بودند و به روش های گوناگون از آن سود می بردند، ولی با این همه هیچ اقدام در خور توجهی در جهت تولید این محصول انجام ندادند و برای انتقال فن آوری تولید قارچ به شیوه امروزی آن هم بسیار دیر وارد معرکه شدند.
ایران، به رغم داشتن استعدادهای فراوان، حتی از کشورهای آسیایی هم عقب ماند و سال ها پس از هند، چین و ژاپن به این کار مبادرت ورزید.
برای اولین بار، کشت قارچ دکمه ای توسط آقای احیایی و با همکاری آقای اسمیت ( Smit ) در داخل غارهای کن، در شمال تهران، انجام گرفت و در سال ۱۳۳۵، شروع به عرضه ی محصول کرد.
پس از اندی، در طی سال های ۵۷-۱۳۴۸، سه واحد کشت و تولید قارچ در تهران، کرج و شهر ری برپا شد که فقط یکی از آن ها فعالیت پرورشی را ادامه داد.
در اواخر سال ۱۳۵۶، تولید بذر قارچ دکمه ای توسط مهندس پیرایش با همکاری دکتر بهروز بهبودی به صورت آزمایشی آغاز شد و توسط دکتر بهبودی ادامه یافت.
در سال های اخیر، شرکت ملارد دست به تولید بذر قارچ زد که کمک قابل توجهی به تولید این محصول در ایران کرد. در حال حاضر، تعداد زیادی کارخانه ی تولید قارچ در تهران، کرج، دماوند، اصفهان، شیراز، مشهد، ایلام، تبریز، ارومیه، مازندران و گیلان فعالیت دارند.
به ویژه در سال های اخیر، با گسترش رایزنی ها در این زمینه، این واحدها توسعه ی فراوان و چشمگیر یافته اند. تعداد واحدهای تولید قارچ ( دارای موافقت اصولی ) در مازندران تا پایان سال ۱۳۸۰، چهار مورد در مساحت تقریبی ۵۰۰۰ متر مربع بود که این واحدها به صورت نیمه فعال در شهرستان های ساری، بابل، آمل و چالوس با ظرفیت اسمی حدود ۲۷۰ تن در سال و ظرفیت واقعی نزدیک به ۱۸۰ تن در سال، مشغول فعالیت بوده اند.
اما کشت قارچ صدفی، برای نخستین بار توسط دکتر مصطفوی در سازمان تحقیقات کشاورزی اوین شروع شد. ایشان دست به تأسیـس واحد تولید قارچ در کلاک به نام اسب سفید زد که در سال ۱۳۶۵ بهره برداری شد.
ولی در حال حاضر غیر فعال است. پس از آن، واحدهای تولید کننده قارچ صدفی بسیاری در سطح کشور ایجاد شده اند که به ویژه تجمع آن ها در سطح استان های تهران، مازندران، اصفهان و گیلان بسیار چشمگیر است. تعداد مجوزهای صادر شده برای احداث واحد های تولید قارچ صدفی، نشانگر سیر سعودی رشد کار پرورش قارچ صدفی است.

انواع نژادهای قارچ های خوراکی

انواع نژادهای قارچ های خوراکی

قارچ های صدفی

قارچ صدفی دینگری  Pleurotus Sajor-Caju ( Fr ) Singer   

 

 که این قارچ اولین بار جاندیک وکاپور در هندئستان جمع آوری و از ان کشت خالص تهیه کرد این قارچ به علت رشد آسان و باردهی عالی و مزه خوب بسرعت به صورت یک گونه تجاری در بسیاری از

کشورها بخصوص آسیای جنوب شرقی مورد بهره برداری قرار گرفت .  

 

قارچ صدفی خرما       Pleurotus Pulmonarius ( Fr ) Quelet      

 

این قارچ تا کنون تحت نامهای مختلف از جمله قارچ هندی، قارچ خرما نامیده شده است قطر اسپورها از 15 میکرومتر تجاوز می کند این گونه دارای یک پوشش مجزا و یک حلقه پایدار بر روی ساقه است سیستم هیفی آن نیز ترکیبی از فرمهای دی میتیک و تری میتیک است در شرق ایالات متحده، این قارچ درختان سخت چوب را مورد حمله قرار می دهد در حالی که در نواحی مرتفع روی سوزنی برگهایی چون پیسیا و نراد رشد می کند این قارچ به طور معمول در بهار و تابستان یتفت می شود .

 

          

 

قارچ صدفی صدف درخت Pleurotus Osteratus ( Jacquin Ex  Fries ) Kummer   

 

در جنگل های چوب سخت قرار دارد این قارچ روی تعدادی زیادی از مواد سلولزی قادر به رشد است این قارچ به نامهای از جمله قارچ صدفی، تپه صدفی، صدف درخت، قارچ حصیری و غیره نامیده شده است رنگ ارقام تحت تاثیر نژاد و حرارت محیط تغییر می یابد ساقه به صورت نا متقارن و غیر مرکزی یه کلاهک متصل می شود بافت کلاهک نازک و در بعضی به صورت منفرد است این قارچ در مجموع در مناطق معتدله و در جنگلهای گرمسیری جهان انتشار دارد .

 

         

 

قارچ صدفی طلایی Pleurotus Citrinopileatus Singer    

 

 از نظر جذابیت و شادابی ظاهری تعداد کمی از قارچ های صدفی مانند این قارچند این گونه بسیار ترد و شکننده بوده، حمل ونقل و جابجایی آن پس از برداشت برای نواحی دور مشگا است طعم این قارچ در ابتدا تند و تلخ است اما بعد از پخت طعمی با بوی تند گردو دارد این قارچ بومی جنگلهای چین، جنوب ژاپن، و مناطق نزدیک آن است .

 

         

 

ادامه نوشته

معرفی انواع قارچ های خوراکی

گوشگ

سایت بندپی – موجودات زنده در پنج فرمانرو kingdom رده بندی می شوند: باکتری ها، آغازیان، گیاهان، قارچ ها و جانوران. قارچ ها موجودات یوکاریوت، هتروتروف (مصرف کننده)، فاقد ریشه، ساقه و برگ هستند. آنها مواد آلی سنتز نمی کنند بر روی مواد آلی مرده یا زنده و یا درون سلول های زنده زیست می کنند. قارچ ها یا تک سلولی هستند و یا چند سلولی.

انواع قارچ ها در فرمانروی قارچ وجود دارند که قارچ های خوراکی از انواع آن هستند که از جمله قارچ های مفید هستند. از دیگر قارچ های مفید، قارچ های مخمر هستند که نقش مهمی در زندگی بشر دارند. تهیه ماست، خمیر، سرکه، الکل و …. وابسته به قارچ های مخمر هستند. قارچ ها در تهیه آنتی بیوتیک نقش بسزایی دارند؛ پنی سیلیوم معروفترین قارچ است که دنیای پزشکی را دچار تحول کرده است. امروزه از قارچ ها در زمینه تخمیر و تهیۀ و تولید انواع ویتامین ها، مواد غذایی و غیره استفاده می کنند.  از قارچ ها در زمینه های شیمیایی و تجزیه مواد و حتی سم زدایی استفاده می کنند. این ها نمونه هایی از کاربردهای قارچ ها هستند اما در باور عمومی مردم قارچ ها به دو دسته قارچ های خوراکی و سمی تقسیم می شوند. البته باید اذعان کرد که یکی از کاربردهای مهم قارچ ها، خوراکی بودن برخی از جنس های آن است. قارچ های مضر هم وجود دارند که زنگ ها و سیاهک ها از معروفترین قارچ های مضر هستند.

اما قارچ های خوراکی قارچ هایی هستند که معمولاً با شنیدن نام قارچ ها به ذهن متبادر می شوند. این قارچ های حقیقی دارای ساختار کامل قارچ هستند یعنی دارای کلاهک و پایه هستند که اکثرا به صورت وحشی رشد می کنند. این قارچ ها ممکن است با قارچ های سمی اشتباه شوند. معمولاً راه تشخیص خاصی برای تمییز قارچ های سمی و خوراکی در طبیعت وجود ندارد. اما بر حسب تجربه بومیان هر منطقه این قارچ ها را از هم تمییز می دهند. قارچ ها از هزاران سال پیش تا کنون به عنوان خوراک لذیذ و مغذی مورد استفادۀ بشر قرار گرفته اند اما با رشد جمعیت و نیاز روز افزون این جمعیت به قارچ، پرورش قارچ به صورت دستی و صنعتی مورد توجه قرار گرفته است. قارچ های صدفی و دکمه ای از جمله قارچ هایی هستند که به صورت صنعتی به مقدار زیاد کشت می شود.

gharch-4

 

ادامه نوشته

مروری بر تاریخ پیدایش قارچ

 

انسان از بدو پیدایش در جستجوی غذا بوده و احتمالاً یکی از اولین محصولاتی که به عنوان غذا جلب توجه کرده اند، قارچها بوده اند. گرچه سابقه تحقیق علمی در مورد قارچهای خوراکی یا به عبارتی بهتر، قارچهای کلاهدار خوراکی Edible Mushrooms به ابتدای قرن بیستم می رسد، اما استفاده از قارچهای خوراکی برای مصارف غذایی، دارویی و اهداف مذهبی، قدمتی به اندازه تاریخ دارد.

فراعنه ي مصر، قارچ را يک خوراکي لذيذ مي دانستند و يوناني ها اعتقاد داشتند که قارچ براي جنگاوران در صحنه نبرد، توليد قدرت مي کند. رومي ها نيز قارچ را به عنوان يک هديه از جانب خدا برمي شمردند و آن را فقط در روزهاي عيد استفاده مي کردند. چيني ها از آن به عنوان يک گنج غذايي سالم مصرف مي کردند.